Bir birincil anahtar bir tablodaki her satırı benzersiz şekilde tanımlar; bir yabancı anahtar başka bir tablonun birincil anahtarına referans verir, tablolar arasında bir ilişki kurarak ve referanssal bütünlüğü zorunlu kılarak (var olmayan bir satıra referans veremezsiniz).
users (
id ,
name (),
email ()
);
Birincil anahtar benzersiz ve boş olamaz — her satırı tanımlar. Otomatik olarak indekslenir (hızlı aramalar) ve yabancı anahtarların referans verdiği şeydir.
CREATE TABLE orders (
id INT PRIMARY KEY,
user_id INT,
total DECIMAL(10,2),
FOREIGN KEY (user_id) REFERENCES users(id) -- user_id must match a users.id
);
Bir yabancı anahtar (user_id) başka bir tablonun birincil anahtarına (users.id) referans verir, "bir sipariş bir kullanıcıya aittir" ilişkisini yaratır. Veritabanı bunu zorunlu kılar: users tablosunda var olmayan bir user_id ile sipariş ekleyemezsiniz.
INSERT INTO orders (user_id, total) VALUES (999, 50); -- ❌ ERROR if user 999 doesn't exist
-- the foreign key PREVENTS orphaned records (orders referencing non-existent users)
Referanssal bütünlük, veritabanının ilişkilerin geçerli olduğunu garanti ettiği anlamına gelir — var olmayan bir kullanıcıya referans veren bir siparişiniz olamaz. Bu, yetim/geçersiz referanslardan kaynaklanan veri bozulmasını önler.
FOREIGN KEY (user_id) REFERENCES users(id)
ON DELETE CASCADE -- delete the user → delete their orders too
-- ON DELETE SET NULL -- set user_id to NULL
-- ON DELETE RESTRICT -- prevent deleting a user who has orders (default-ish)
ON DELETE/ON UPDATE, referans verilen satır silindiğinde veya değiştirildiğinde bağımlı satırlara ne olacağını tanımlar — CASCADE (yayıl), SET NULL veya RESTRICT (engelle). Doğru seçim yapmak, yanlışlıkla veri kaybını veya yetim satırları önlemek için önemlidir.
Birincil anahtarlar ve yabancı anahtarlar ilişkisel veritabanı tasarımının temelini oluşturur — bunlar ilişkisel modelin tablolar arasında kimlik ve ilişkiler kurma şeklidir, bu nedenle onları anlamak herhangi bir ilişkisel veritabanında tasarım yapmak ve çalışmak için gereklidir. Birincil anahtarlar (her satırı benzersiz şekilde tanımlama, otomatik indeksleme) tablo kimliğinin temelini oluşturur ve ilişkilerin referans verdiği şeydir. Yabancı anahtarlar tablolar arasında ilişkiler (siparişler kullanıcılara aittir, vb.) kurarak, bir uygulamanın verilerinin ilişkisel yapısını tanımlar. /Önemle vurgulanmalıdır ki, yabancı anahtarlar referanssal bütünlüğü zorunlu kılar — veritabanı ilişkilerin geçerli olduğunu garanti eder (var olmayan bir satıra referans veremezsiniz), bu veri bozulmasını yetim veya geçersiz referanslardan önler, büyük bir güvenilirlik avantajı olup veri tutarlılığını otomatik olarak korur.
ON DELETE/ON UPDATE davranışlarını (CASCADE, SET NULL, RESTRICT) anlamak önemlidir çünkü referans verilen satır değiştirildiğinde veya silindiğinde ilgili verilere ne olacağını belirler — doğru seçim yapmak, yanlışlıkla veri kaybını (örneğin CASCADE'in istenden fazlasını silmesi) veya yetim kayıtları önler, bu bir önemli tasarım kararıdır.
Tablolar arasındaki ilişkiler ilişkisel veritabanlarının özü olduğundan ve birincil/yabancı anahtarlar (ve referanssal bütünlük) bu ilişkilerin nasıl tanımlandığı ve korunduğu olduğundan, onları anlamak — kimlik ve ilişkiler için anahtarlar, veri tutarlılığı için referanssal bütünlük ve ilgili veriler yönetmek için açılış davranışları — veritabanı tasarımı için çekirdek, temel bilgidir ve ilişkisel verilerle doğru şekilde çalışmak için gerekli olan yaygın bir mülakat konusudur.